Μετάφραση και χρήση όρων φυλετικού περιεχομένου μέσω εξέτασης επιλεγμένων αγγλόφωνων λογοτεχνικών κειμένων και των μεταφρασμάτων στους στα ελληνικά
Date Issued
April 26, 2021
Type
Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία
Abstract
Στην παρούσα εργασία μελετάται η μετάφραση από αγγλόφωνα πεζά λογοτεχνικά κείμενα στα ελληνικά όρων φυλετικού περιεχομένου σχετικά με τη μαύρη κοινότητα των ΗΠΑ. Πρόκειται για τη λεκτική αποτύπωση σε συγκεκριμένους όρους και εντός του πεδίου της λογοτεχνίας ενός ευαίσθητου κοινωνικά ζητήματος. Η μετάφραση στα ελληνικά αντιμετωπίζει την επιπλέον πρόκληση της λειτουργικά ισοδύναμης απόδοσης των επίμαχων όρων, λόγω της διαφορετικής ιστορικής και πολιτικής πραγματικότητας του πολιτισμού-στόχου. Επιλέγονται αγγλόφωνα κείμενα ευρείας χρονικής έκτασης που σηματοδοτούν διαφορετικές φάσεις του φυλετικού ζητήματος και κατόπιν αντιπαραβολής με τους αντίστοιχους όρους στα ελληνικά, εξάγεται συμπέρασμα για τη μεταφραστική στρατηγική και το υφολογικό και σημασιολογικό αποτέλεσμα του μεταφράσματος. Προτείνεται η ένταξη των όρων στην κατηγορία των πολιτισμικών ενδεικτικών και η αντιμετώπισή τους βάσει των επιμέρους τεχνικών της οικειοποιητικής και ξενοποιητικής προσέγγισης, με την επιφύλαξη του ειδικού χειρισμού των λέξεων ταμπού, όπου κρίνεται απαραίτητο. Τίθεται προς επιβεβαίωση κατά πόσον η μικροδομή του κειμένου (όροι) επηρεάζει τη μακροδομή του (συνολικό ύφος και νόημα). Ερευνάται η στάση που καλείται να τηρήσει ο μεταφραστής κειμένων εκφραστικού τύπου κατά την επιλογή των όρων στη γλώσσα-στόχο, λαμβάνοντας υπόψη τυχόν πολιτικές προεκτάσεις της επιλογής του, στην εποχή του έντονου δημοσίου διαλόγου περί πολιτικής ορθότητας και ελευθερίας της έκφρασης, σε ένα πλαίσιο επικράτησης της καλλιτεχνικής δημιουργίας. Ως απάντηση προκρίνεται η εγγύτητα προς το ύφος του πρωτοτύπου, με μεταφραστικές επιλογές που αποδίδουν τη σκοπούμενη φυλετική φόρτιση, και η δέουσα συγκειμενοποίηση των όρων εντός ή εκτός του κυρίως κειμένου.
Subjects